Vulva Kanseri Nedir?
Vulva, kadın dış genital organlarının tamamını ifade eden anatomik bölgedir. Büyük dudaklar (labia majora), küçük dudaklar (labia minora), klitoris ve vajina girişini çevreleyen dokular bu bölgenin bir parçasıdır.
Vulva kanseri, bu dokuları oluşturan hücrelerin kontrolsüz şekilde çoğalması sonucu gelişen kötü huylu tümörlerdir.
En sık görülen tipi skuamöz hücreli karsinom olmakla birlikte, farklı hücre tiplerinden gelişen daha nadir kanser türleri de görülebilir.
Vulva Kanseri Kimlerde Daha Sık Görülür?
Vulva kanseri her yaşta gelişebilse de çoğunlukla menopoz sonrası dönemde daha sık görülmektedir.
Riski artırabilecek bazı faktörler şunlardır:
- İleri yaş
- Yüksek riskli HPV enfeksiyonu
- Sigara kullanımı
- Bağışıklık sisteminin zayıflaması
- Liken skleroz gibi kronik vulva cilt hastalıkları
- Daha önce geçirilmiş serviks veya vulva öncülü lezyonları
Bu faktörlerden birinin bulunması kesin olarak kanser gelişeceği anlamına gelmez.
Vulva Kanserinin Belirtileri Nelerdir?
Hastalık erken dönemde hafif belirtiler verebilir ve bu nedenle farklı cilt hastalıklarıyla karıştırılabilir.
En sık görülen belirtiler arasında:
- Uzun süren veya tekrarlayan kaşıntı
- Vulvada renk değişikliği
- İyileşmeyen yara
- Ciltte kalınlaşma
- Ele gelen kitle
- Yanma veya hassasiyet
- Temas sonrası kanama
- Ağrılı ülserler
- Kötü kokulu akıntı (bazı olgularda)
yer alabilir.
Bu belirtiler yalnızca vulva kanserinde görülmez. Ancak uzun süre devam eden şikâyetlerin değerlendirilmesi önemlidir.
Tanı Nasıl Konulur?
Tanı sürecinde öncelikle ayrıntılı öykü alınır ve fizik muayene yapılır.
Gerekli görülen durumlarda;
- Vulvanın ayrıntılı değerlendirilmesi
- Dermatoskopik inceleme (uygun olgularda)
- Biyopsi
- Patolojik inceleme
- Manyetik Rezonans (MR)
- Bilgisayarlı Tomografi (BT)
- PET/BT
gibi yöntemlerden yararlanılabilir.
Kesin tanı biyopsi ile alınan dokunun patolojik değerlendirilmesi sonucunda konulur.
Tedavi Nasıl Planlanır?
Tedavi planı;
- Tümörün boyutu,
- Yerleşim yeri,
- Hastalığın evresi,
- Lenf bezlerine yayılım durumu,
- Hastanın genel sağlık durumu
göz önünde bulundurularak hazırlanır.
Tedavi seçenekleri arasında;
- Cerrahi tedavi
- Sentinel (bekçi) lenf nodu değerlendirmesi
- Lenf bezi cerrahisi
- Radyoterapi
- Kemoterapi
- Bazı uygun hastalarda hedefe yönelik tedaviler
yer alabilir.
Tedavi kararı multidisipliner ekip tarafından planlanır.
Erken Tanı Neden Önemlidir?
Vulva bölgesinde gelişen birçok belirti iyi huylu hastalıklardan kaynaklanabilir.
Ancak;
- Aylarca devam eden kaşıntı,
- Tedaviye rağmen düzelmeyen yara,
- Sürekli büyüyen kitle,
- Tekrarlayan kanama
gibi bulguların gecikmeden değerlendirilmesi önemlidir.
Erken tanı, hastalığın daha sınırlı evrede tespit edilmesine ve uygun tedavi seçeneklerinin planlanmasına katkı sağlayabilir.
Vulva Kanserinden Korunmak Mümkün müdür?
Tüm kanserleri önlemek mümkün olmasa da bazı uygulamalar riskin azaltılmasına katkı sağlayabilir.
Bunlar arasında:
- Düzenli jinekolojik kontroller
- HPV ile ilgili koruyucu uygulamalar hakkında sağlık profesyonellerinden bilgi alınması
- Sigara kullanılmaması
- Vulva bölgesindeki uzun süreli cilt değişikliklerinin ihmal edilmemesi
- Kronik vulva hastalıklarının düzenli takibi
yer almaktadır.
Tedavi Sonrası Takip Süreci
Tedavi tamamlandıktan sonra düzenli kontroller önem taşır.
Kontroller sırasında;
- Cerrahi alan değerlendirilir.
- Yeni lezyon gelişimi açısından muayene yapılır.
- Gerekli görülen durumlarda görüntüleme yöntemlerinden yararlanılır.
- Hastanın yaşam kalitesi ve tedaviye bağlı olası etkiler değerlendirilir.
Takip sıklığı hastalığın evresine ve uygulanan tedaviye göre planlanır.
Vulva kanseri, nadir görülmesine rağmen erken fark edildiğinde uygun tedavi seçeneklerinin planlanabildiği jinekolojik kanserlerden biridir. Uzun süren kaşıntı, iyileşmeyen yara, ciltte renk değişikliği veya ele gelen kitle gibi belirtilerin ihmal edilmemesi önem taşır. Kesin tanı biyopsi ile konulur ve tedavi planı hastalığın özelliklerine göre kişiye özel olarak belirlenir. Düzenli jinekolojik kontroller, hem erken tanı hem de tedavi sonrası takip açısından önemli bir yer tutmaktadır.